ΦΑΡΣΑΛΑ

Το ανάγλυφο των Φαρσάλων, ένα από τα αρχαιότερα τεκμήρια ελληνικής τέχνης. (Μουσείο του Λούβρου

Τα Φάρσαλα γνωστή στην αρχαιότητα ως Φάρσαλος είναι ημιορεινή κωμόπολη του νομού Λάρισας και βρίσκεται στο νότιο άκρο του νομού, στην άκρη του θεσσαλικού κάμπου, στις βόρειες απολήξεις του Ναρθακίου όρους, 45 χλμ. νότια της Λάρισας. Χτισμένη στη φυσική οδό που συνδέει τη Θεσσαλία με την νότια Ελλάδα, η πόλη υπήρξε πολλές φορές πέρασμα δυνάμεων είτε προς τον νότο είτε προς τον βορρά, αλλά και πεδίο ιστορικών συγκρούσεων, σημαντικότερη απο τις οποίες είναι αυτή που έγινε το 48 π.Χ. μεταξύ του Ιουλίου Καίσαρα και του Πομπήιου, με νικητή το πρώτο, στον εμφύλιο πόλεμο της Ρώμης.^[1]

Είναι διοικητικό, οικονομικό και αγροτικό κέντρο της ομώνυμης επαρχίας. Οι κάτοικοι ασχολούνται με την γεωργία, κυρίως με την καλλιέργεια βαμβακιού, την κτηνοτροφία, ενώ πολλοί απασχολούνται και στις τοπικές μονάδες επεξεργασίας των αγροτικών προϊόντων, όπως για παράδειγμα στην κλωστοϋφαντουργία. Γνωστό προϊόν των Φαρσάλων είναι ο τοπικός "σαπουνέ" χαλβάς.

ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ

Oι κάτοικοι του Δήμου Φαρσάλων, σύμφωνα με την απογραφή του 2001, ήταν 10.812, ενώ της πόλης των Φαρσάλων 9.801. Στις απογραφές των ετών 1991 και 1981, οι κάτοικοι της πόλης των Φαρσάλων ήταν 8.413 και 7.094, αντίστοιχα. Ο πραγματικός πληθυσμός της πόλης υπολογίζεται σήμερα(2006),με βάση αντικειμενικά στοιχεία (λ.χ. μαθητές δημοτικών σχολείων, συνδέσεις ύδρευσης, τηλέφωνα και παροχές ρεύματος) σε 14.000 κατοίκους, περίπου καθώς κατά την διενέργεια της τελευταίας απογραφής μεγάλο μέρος του πληθυσμού, ιδίως Σαρακατσάνοι και Βλάχοι, μετέβη στα χωριά καταγωγής του (στις περιοχές Ασπροποτάμου Καλαμπάκας, Αργιθέας και Αγράφων Καρδίτσας καθώς και σε χωριά της επαρχίας Φαρσάλων) και απογράφηκε εκεί. Ενδεικτικά αναφέρεται η περίπτωση των χωριών Χαλίκι και Ανθούσα Ασπροποτάμου καθώς και τα χωριά Καστράκι και Άγιος Αντώνιος Φαρσάλων, τα οποία ενώ είναι ακατοίκητα όλο το χρόνο εμφανίζονται στην τελευταία απογραφή το καθένα τους με πληθυσμό εκατοντάδων κατοίκων, που κατοικούν μόνιμα στα Φάρσαλα. Αποτέλεσμα της συμπεριφορά αυτής είναι να μην αποτυπώνεται ο πραγματικός πληθυσμός της πόλης και να μην χρηματοδοτείται ανάλογα με τις ανάγκες της η πόλη καθώς και ο Δήμος. Ενδεικτικά αναφέρεται πως η χρηματοδότηση του έργου της αποχέτευσης με συμμετοχή του την δημοσίου δεν επιτεύχθηκε λόγω της συμπεριφοράς αυτής των μόνιμων κατοίκων που ενεργούν σαν να είναι "φιλοξενούμενοι" στην πόλη.

Το αρχαίο νόμισμα των Φαρσάλων

Τα Φάρσαλα είχαν κόψει νόμισμα

Τα Φάρσαλα που επί τουρκοκρατίας ονομάζονταν Τσατάλτζα, απελευθερώθηκαν από την Οθωμανική Αυτοκρατορία το 1881, όταν ενώθηκε η Θεσσαλία στο Ελληνικό Βασίλειο. Τότε γνώρισαν νέα περίοδο άνθησης. Κατά τον Ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897, σφοδρή μάχη δόθηκε στην περιοχή των Φαρσάλων, στις 24 Απριλίου, με τις οθωμανικές δυνάμεις.

Β' Παγκόσμιος Πόλεμος

Κατά τον δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, τα Φάρσαλα γνώρισαν σημαντικές καταστροφές. Το 1941 βομβαρδίστηκαν από τουςΓερμανούς, ενώ το Μάρτιο του 1943 η πόλη πυρπολήθηκε από τους Ιταλούς και αρκετοί κάτοικοι εκτελέστηκαν ως αντίποινα για τις επιθέσεις ανταρτών.